Các giống hoa nào được sử dụng để ướp trà

Các giống hoa nào được sử dụng để ướp trà

Trà cổ thụ ướp Hoa ( bạch ngọc chè)

Trà là nước giải khát sử dụng hàng ngày không thể thiếu trong mỗi gia đình Việt Nam. Chè đi vào tất cả con đường của đời sống người việt, gắn liền với từng con người Việt Nam từ lúc mới sinh ra cho tới khi về với đất mẹ. Khi mới được sinh ra những đứa bé được cha mẹ tắm cho bằng nước trà xanh, đến khi nhắm mắt xuôi tay lại được nằm trên một lớp trà.

Việt Nam tuy không có nền văn hóa trà có vẻ ngoài hào nhoáng như trà trung hoa, không câu nệ lễ tiết như trà đạo nhật bản. Nhưng nước ta cũng có những nét riêng về truyền thống chè mà không phải quốc gia nào có được. Một trong các nét độc đáo của văn hóa trà việt đó là trà ướp với các dòng hoa truyền thống.



Trong khuôn khổ bài viết này tôi chỉ nói đến văn hóa chè ướp hoa truyền thống dưới góc nhìn của một người làm chè hà thành, một góc nhìn có khả năng phiến diện mang tính chủ quan cá nhân, nhưng tôi nghĩ sẽ đem tới cho quý vị yêu trà một vài kiến thức ngắn gọn tham khảo lúc rảnh rỗi bên ấm chè thơm.
- Sử dụng am tu sa để hãm chè cho mùi vị thơm ngon đậm đà hơn.

Sự ra đời của những loại chè ướp hoa cổ truyền

Hiện tại tới lúc này cũng không có một tài liệu nào rõ ràng nói tới và chắc chắn về nguồn gốc thưởng thức chè ướp hoa cổ truyền. Cũng chưa có nghiên cứu nào khẳng định rằng mọi dòng trà ướp với hoa là do Việt Nam sáng tạo ra.

Phần cũng do 1000 năm dưới ách thống trị của phương bắc, những tư liệu về văn hóa trà bị tận diệt dưới chính sách đồng hóa giờ cũng không còn. Nhưng với tính cách của dân tộc Việt, lịch sử đã chứng minh rằng chúng ta chưa bao giờ bị đồng hóa về văn hóa mà dân ta thường lấy các cái hay của văn hóa dân tộc khác lại thành các điều tốt đẹp, tạo thành cái khác biệt của dân tộc ta.

ở thời kỳ phong kiến văn hóa chè của dân ta có hai xu hướng chính : Người nghèo, người dân lao động thường uống chè tươi, nụ vối. Người giàu thường uống chè khô của Trung Quốc mang đến hoặc các dòng trà cổ trên mạn ngược.

Theo suy nghĩ của tôi thì trà Trung Quốc khi mang tới nước ta đã phải trải qua một hành trình rất dài, giá chè khi tới tay người dùng cũng không hề rẻ cho nên bản thân các người có tiền thưởng thức chè Trung Quốc thì họ cũng phải sử dụng một cách dè sẻn, chỉ pha cho bản thân hoặc khi có khách quý đến nhà.

Nhưng cũng vì quá trình vận chuyển và lưu trữ rất dài dẫn đến các dòng chè bị mất đi mùi hương đặc trưng của trà, vì sự nuối tiếc trà quý mà một số người đã tìm cách ướp một vài loại hương của hoa vào trà đem lại một hương vị mới cho những loại chè cũ. Với cách nhìn này quý vị có thể thấy rằng hơi phiến diện, không nhẹ nhàng như mọi người nghĩ về những dòng chè ướp hương. Nhưng nếu am hiểu về quy trình chế biến chè sen truyền thống của người hà thành thì chúng ta cũng nhận ra một sự trùng lặp, là dòng trà sử dụng cho ướp sen thường là chè mạn hà giang ép làm bánh lớn cất trữ lâu năm cho chè mất hết hương mới sử dụng để ướp. Tất nhiên đây là một điều rất dễ hiểu là hương tự nhiên của chè không còn thì khi ướp với hoa sẽ làm nổi mùi thơm tự nhiên của hoa lên rất nhiều. Nhưng cái nguyên lý cơ bản này được biết một cách tình cờ như tôi đã đề cập ở trên. Quý khách có thể xem thêm các loại Trà Long Tỉnh với vị nhẹ nhàng, bùi bùi hạt dẻ.

Dù quá trình sinh ra những dòng chè ướp hương hoa tự nhiên ra sao thì hiện nay những loại trà ướp hương cổ truyền đã chắc chắn không thể không có trong nền văn hóa trà của người Việt chúng ta.

Điểm qua các loại chè ướp hoa truyền thống Việt Nam

Chè ướp hoa Sen

 chè sen nói chung hay trà Sen Tây Hồ nói riêng là một sản phẩm chè truyền thống chỉ có ở Việt Nam. Bản thân tôi đã từng cho người làm trà của Trung quốc chuyên kinh doanh chè xem ảnh quá trình ướp trà sen tây hồ  tươi và khô của chúng tôi. Họ thấy ngạc nhiên và chưa khi nào thấy sản phẩm chè giống ở nước họ.

Cụ thể hơn về trà sen của nước ta thì nguyên liệu chính hiện giờ rất nhiều người sử dụng yêu thích vẫn là chè xanh có thể là chè xanh thái nguyên hoặc trà xanh cổ thụ hay trà shan của các vùng núi phía bắc. Về xa xưa hơn thì nguyên liệu sử dụng ướp chè sen thường là trà shan đóng bánh để lâu năm cho hoai, cho lên men tự nhiên trong thời gian dài. Nhưng do loại chè này có nước đỏ, tuy hương sen rất thơm, vị trà khác biệt với sở thích dùng chè xanh có chat nhẹ thông thường nên dần dần loại trà này đã gần như không được snả xuất do sở thích người tiêu dùng.

Ngoài ra có một sản phẩm mới nhưng không mới là chè ướp trong bông sen còn tươi, sau đó lấy trà ra và uống luôn. Nói là mới nhưng không mới vì đã từ lâu rồi các cụ trong nhà tôi tại một làng ven đô hà nội đã thích dùng trà sen tươi ướp hoa ngay tại đầm. Cụ Lang nhà tôi thường mua các bông sen ướp sẵn với chè mạn với giá 2 hào tương đương với một bát phở lúc bấy giờ của vị khác khác có đầm sen ở xóm. Nhưng lúc đó thói quen sử dụng chè sen tươi không được biết tới phổ iến như hiện nay một phần là do phương pháp cất giữ rất khó phải sử dụng ngay khi làm xong. Ngày nay do có những kĩ thuật cất giữ lạnh tiên tiến, trà sen tươi được lưu trữ trong thời gian rất lâu nên kể cả khi vụ sen đã tàn quý khách vẫn có thể mua được chè sen tươi ở thị trường. Và yếu tố ảnh hưởng nhiều nhất đến sự phổ biến của chè sen ướp tươi là giá cả rất rẻ chỉ từ 30 đến 50.000 VND, rất thông dụng bất cứ ai cũng có thể mua được không như chè sen khô có thời điểm được bán tới 100$ 100g chè.

Chè ướp hoa Ngâu

như hoa nhài, hoa ngâu là một loại hoa được trồng tương đối thông dụng tại vườn nhà của các gia đình việt nam. Là dòng cây chịu được nắng nên cây ngâu thường được sử dụng làm cảnh, trồng làm cảnh quan ở công viên,đường đi…

Hoa ngâu lúc chín có màu vàng nhạt, hình dáng bé tương tự trứng cá nở từng chùm cho mùi thơm dịu nhẹ. Ngoài công dụng ướp chè thì hoa ngâu phơi khô cũng là loại thuốc quý rất tốt cho những bệnh về tim mạch và cao huyết áp.

Chè ướp hoa ngâu khá phổ biến ở nước ta và không có tại những quốc gia khác. chè ngâu cho hương thơm nhẹ nhàng khi kết hợp với chè đem lại sự thoải mái khi dùng. chè và Hoa ngâu có nhiều lợi ích cực tốt cho việc giảm mỡ máu và cao huyết áp vì thế khi kết hợp lại thành một loại trà vừa dễ uống vừa có dược tính tốt đối với sức khỏe.

Hiện tại trên thị trường chè ướp hoa ngâu rất khó kiếm do nguồn cung cấp hoa không có và hoa ngâu không được trồng đại trà như nhài và sen.

Chè Ướp Hương Nhài

Trong các loại chè ướp với hoa tự nhiên thì Trà Nhài là một dòng phổ biến nhất, không chỉ ở Việt Nam mà còn thông dụng ở những quốc gia có nền lịch sử trà rất lâu khác nhưng cách ướp trà nhài của Việt Nam cũng có nhiều sự khác biệt. Sự khác biệt này đến từ xu hướng sử dụng chè và dòng trà mà thị trường trong nước chúng ta đang được tiêu thụ lớn nhất là chè xanh hay lục trà hoặc là trà sao suốt không lên men. Vì thế nên hầu như những loại trà ướp hương của chúng ta đều được lấy nguyên liệu chính là trà xanh

Do sử dụng chè xanh để ướp hương hoa nên thành phẩm của chè nhài việt nam có vị chát nhẹ độc đáo của trà xanh xen lẫn hương thơm nhẹ nhàng của hoa nhài. Ở các nước khác nguyên liệu ướp trà nhài thường chủ yếu là các loại trà đã lên men theo nhiều mức độ có thể là trà ô long, nguyên liệu trà shan được lên men nhẹ…

Trà ướp hoa Bưởi

Cây bưởi là dòng cây tương đối phổ biến và khu vực trồng bưởi có tiếng nhất là vùng bưởi Diễn ở ngoại ô thành phố Hà Nội. Ngoài việc trồng lấy quả thì hoa bưởi được sử dụng làm ướp vào các món ăn truyền thống ở Hà Thành, ví dụ như mía ướp hoa bưởi, những dòng trà có hương của hoa bưởi, bột sắn dây ướp hoa bưởi và trà mạn ướp hoa bưởi.

Hoa bưởi cho một hương thơm nồng nàn quyến rũ, một loại hương thơm độc đáo của mùa xuân. Hiện nay chè ướp hoa bưởi theo quy trình cổ truyền ở Hà Nội khá khó mua vì có rất ít địa chỉ chế biến, và vườn bưởi thường giữ hoa để hái quả vì vậy ít khi có hoa bưởi cung cấp số lượng lớn cho ướp trà.

Hoa bưởi hay nhất sử dụng để ướp trà là hoa bưởi diễn cánh nhỏ nhưng thơm dịu, hoa có thể ướp với trà xanh hoặc chè tân cương đều cho mùi thơm rất tốt.

Chè ướp Hoa Ngọc Lan

Cây ngọc lan là giống cây thân gỗ lớn cho hoa khá sai thường được trồng làm cảnh và tạo bóng mát trong sân vườn. Hoa ngọc lan thường nở vào mùa hè và có hương thơm nhự nhàng. Tuy nhiên cũng không có nhiều người ướp trà với hoa ngọc lan thậm chí có nhiều người còn nghe biết đến loại trà này và không nghĩ rằng hoa ngọc lan có thể ướp trà.

Hiện tại trên thị trường đa số không có chỗ nào cung cấp trà ướp với hoa ngọc lan, vì thế nếu các bạn muốn uống thì phải tự ướp để sử dụng, cũng rất dễ là hoa ngọc lan cũng rất dễ kiếm ở miền bắc. Hoặc các bạn có thể thử Tra thiet quan am nó cũng có hương vị nhẹ nhàng của hoa lan do quá trình chế biến chứ không phải là ướp mùi hương hoa lan

Chè ướp Hoa Mộc

Trong những chè ướp hoa tự nhiên thì chè ướp hoa mộc là dòng trà đắt đỏ chỉ đứng thứ 2 sau chè sen, vì hoa mộc là dòng hoa tương đối hiếm. Giá cây giống to rất cao, hoa nhỏ nên cần số lượng hoa nhiều để ướp chè hơn mọi dòng hoa khác. Một cây hoa mộc có gốc đơn to bằng bắp đùi người lớn có thể có giá lên đến vài chục triệu đồng. Ngoài ra hoa mộc có mùi thơm nhẹ nên dùng để ướp hương vào trà cũng khá khó khăn, rất ít có thể làm được.

Loại trà sử dụng để ướp với hoa mộc cũng tương đối kén chọn cũng bởi vì hoa mộc có mùi thơm nhẹ rất đặc biệt nên nếu trà dùng ướp hương có mùi hương nồng mạnh sẽ làm át đi hương của hoa mộc. Một mẻ chè ướp hoa mộc chuẩn khi dùng phải có mùi thơm nhẹ quấn trong khoang miệng, mùi thơm gần như mùi hoa quả cứ quấn quýt mãi.

Chè ướp Hoa Sói

trà ướp hoa sói là loại trà khá nhiều ở việt nam, do yếu tố khí hậu cần thiết để canh tác hoa sói là cần có bóng râm và độ ẩm cao, cây hoa sói cũng đòi hỏi được tưới nhiều lần trong ngày và thu hoạch từ sáng sớm khi hoa mới chín. Vì vậy trồng hoa sói để ướp trà đòi hỏi mực độ đầu tư và chăm sóc nhiều hơn cả trồng nhài.

Nơi trồng hoa sói và ướp chè hoa sói có sản lượng lớn nhất là khu vực bảo lộc lâm đồng, khu vực này có đặc điểm thời tiết thoáng đãng và cũng là một vùng canh tác chè lớn ở Việt Nam. Do đó nên nghề trồng và ướp hoa sói ở vùng này rất phổ biến.

Tuy nhiên theo đánh giá của chúng tôi trà ướp hoa sói ở khu vực bảo lộc không đạt mức chất lượng cao, có thể do quy trình làm công nghiệp, trà mộc dùng để ướp chủ yếu hái máy cánh chè khá xấu, giống chè sử dụng để ướp cũng là giống mới cho màu nước đẹp nhưng lại có vị lạt không bằng chè tân cương. Chính vì vậy trà ướp hoa sói bảo lộc chưa được nhiều người sử dụng lắm tại miền bắc do gu uống chè có vị chát và đậm hơn của trà tân cương.

Ở miền bắc nước ta tuy có nhiều giống chè ngon nhưng thời tiết không thích hợp lắm với việc trồng số lượng lớn hoa sói do vậy hiện nay cũng rất khó kiếm trà ướp hoa sói ở miền bắc hay Hà Nội nói riêng.


Qúy vị có nhu cầu mua ấm tử sa có thể liên lạc với đội ngũ của chúng tôi. tracu.com.vn sẽ tư vấn miễn phí cho mọi người để đưa ra lựa chọn phù hợp nhất cũng như giúp quý vị biết thêm về ấm tử sa.